r4bi.datekişisel notlar

COĞRAFYA · KONU ANLATIMI

Akarsu özellikleri ve açık-kapalı havzalar

Coğrafya kaynak s. 34. Anlatım, kaynaklı kavramlar ve karşılaştırmalar.

Coğrafya s. 034

Konu anlatımı

Akarsuların özellikleri ve havza türleri

Coğrafya s. 034

TÜRKİYE'NİN AKARSULARI Belirli bir yatak içerisinde ve eğim doğrultusunda sürekli veya mevsimlik olarak akan sulara denir. Yer şekillerinin biçimlenmesinde en önemli dış kuvvettir. Bütün kolları ile beraber bir akarsuyun toplandığı alana havza denir. Türkiye'nin yer şekilleri dağlık olduğu için havza dardır. Kaynakları yüksek dağlık sahalardır; aşındırma gücü, hidroelektrik potansiyeli fazladır. Denge profilinden uzaktır. Debileri azdır. Sebebi kurak iklimdir. 'Rejimleri azdır' [kaynak ifadesi; doğrulama gerekli]. Ulaşım ve taşımacılığa uygun değildir. Boyları kısadır. Havzasına göre akarsular: a) Açık havza: Denize kavuşabilen akarsulardır. Karadeniz, Akdeniz, Ege, Marmara, Basra Körfezine dökülmektedir. b) Kapalı havza: Denize ulaşamayan akarsuların havzası kapalıdır. Oluşumunda iklim ve yer şekilleri etkilidir. Kapalı havza haritası: 1. Göller Yöresi Kapalı Havzası. 2. Afyon Akarçay Kapalı Havzası. 3. İç Anadolu Kapalı Havzası. 4. Hazar Gölü Kapalı Havzası. 5. Van Gölü Kapalı Havzası.

Kavram kartları

KAVRAM 01AkarsuAçıklamayı oku +

Yatak içinde eğim doğrultusunda sürekli veya mevsimlik akan sudur.

Coğrafya s. 034
KAVRAM 02HavzaAçıklamayı oku +

Bir akarsuyun bütün kollarıyla sularını topladığı alandır.

Coğrafya s. 034
KAVRAM 03Açık havzaAçıklamayı oku +

Akarsuyun denize kavuşabildiği havzadır.

Coğrafya s. 034
KAVRAM 04Kapalı havzaAçıklamayı oku +

Suların denize ulaşamadığı; oluşumunda iklim ve yer şekillerinin etkili olduğu havzadır.

Coğrafya s. 034

Karşılaştırma tabloları

Açık ve kapalı havza · s.34
TürKaynak tanımıÖrnek
AçıkDenize kavuşurKaradeniz, Akdeniz, Ege, Marmara, Basra Körfezi
KapalıDenize ulaşamazGöller Yöresi, Akarçay, İç Anadolu, Hazar, Van Gölü
Coğrafya s. 034
3 açık kaynak kontrolü

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

Rejimleri azdır ifadesi kaynakta bu şekilde; rejim düzenliliği kavramıyla olası yazım bozukluğu tahminle düzeltilmedi.

Coğrafya s. 034

cog-kontrol-086 · Açık

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

Havza darlığı, kısa boy, az debi, ulaşım uygun olmaması genellemeleri istisnalarıyla değerlendirilmelidir.

Coğrafya s. 034

cog-kontrol-087 · Açık

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

Hazar Gölü ifadesinin Hazar Denizi havzasını mı Elazığdaki Hazar Gölünü mü kastettiği şemadan kesinleşmiyor; kaynak adı korunmuştur.

Coğrafya s. 034

cog-kontrol-088 · Açık

Aktarım takibi · Açık kontroller