Sayfa kaynaklı konu metni
Metinler doğrudan aşağıda okunur. Köşeli parantezler okuma/kontrol notudur; kaynak sayfa numaraları korunmuştur.
Sayfa 078 · Olağanüstü hâl, yargı bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı
Olağanüstü hâller: Savaş, savaşı gerektirecek bir durumun baş göstermesi; seferberlik; ayaklanma, vatan veya cumhuriyete karşı kuvvetli ve eylemli kalkışma; ülkenin ve milletin bölünmezliğini içten veya dıştan tehlikeye düşüren şiddet hareketlerinin yaygınlaşması; anayasal düzeni ve temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerinin ortaya çıkması; kamu düzeninin ciddi bir şekilde bozulması; tabii afet, salgın hastalık ve ağır ekonomik bunalım. OHAL'i 6 aylığına Cumhurbaşkanı ilan eder. Cumhurbaşkanı talebi ile TBMM her defasında dört ayı geçmemek üzere süreyi uzatabilir (savaş zamanında bu dört aylık süre aranmaz). Yönetmelik çıkaranlar: Cumhurbaşkanı; bakan; kamu tüzel kişiler. Kenar notu: Millî Yas / Cumhurbaşkanı [bağlantısı kaynakta açıklanmıyor]. YARGI (2017) Yargı bağımsız ve tarafsız mahkemeler eliyle kullanılır. 1921 Anayasası hariç tüm anayasalar yargıdan bahsetmiştir. Yargının bağımsızlığı: Hiçbir organ ve makam yargı yetkisinin kullanılması ile ilgili hâkim ve mahkemelere emir ve talimat veremez. Görülmekte olan bir dava hakkında Mecliste yargı yetkisinin kullanılması ile ilgili soru sorulamaz, görüşme yapılamaz, karar alınamaz. Yasama, yürütme ve idare mahkeme kararlarına uymak zorundadır. Mahkeme kararlarını değiştiremez, uygulanmasını geciktiremez (30 gün). Hâkimlik ve savcılık teminatı: Kendileri istemedikçe 65 yaşından önce emekliye sevk edilemezler. Hâkim ve savcılar azledilemez. Bir mahkeme ve kadronun kaldırılması sebebiyle özlük, ödenek ve aylık haklarından mahrum bırakılamazlar. Not: Hâkim ve savcıların coğrafi teminatları yoktur.