r4bi.datekişisel notlar

COĞRAFYA · KONU ANLATIMI

Oluşumlarına göre platolar

Coğrafya kaynak s. 32, 33. Anlatım, kaynaklı kavramlar ve karşılaştırmalar.

Coğrafya s. 032 Coğrafya s. 033

Konu anlatımı

Tabaka düzlüğü ve karstik platolar

Coğrafya s. 032

TÜRKİYE'NİN PLATOLARI Akarsular tarafından derince yarılmış, çevresine göre hafif engebeli düzlüklere denir. a) Yatay duruşlu (tabaka düzlüğü) platoları: Karasal iklim, bozkır bitki örtüsü vardır. Tahıl tarımı ve küçükbaş hayvancılık yapılır. Harita etiketleri: Yazılıkaya; Haymana; Bozok; Uzunyayla; Cihanbeyli; Obruk; Gaziantep; Şanlıurfa. b) Karstik platolar: Nüfus azdır. Tarım gelişememiş. Kıl keçisi yaygın. Kalkerin akarsular tarafından aşındırılmasıyla oluşur. Karstik platolar haritası: Teke; Taşeli.

Volkanik ve aşınım platoları

Coğrafya s. 033

c) Volkanik (lav) platolar: En yüksek platolardır. Tarım az. Çayır bitki örtüsü. Yaz yağışlı plato, büyükbaş hayvancılık yapılır. Lav platoları (volkanik) haritası: Kırşehir; Kapadokya; Ardahan; Erzurum–Kars. d) Aşınım platoları: En alçak platolardır. Çatalca–Kocaeli → en gelişmiş, nüfusu fazla. Tarım yapılır. Aşınım platoları haritası: Çatalca; Kocaeli; Perşembe.

Kavram kartları

KAVRAM 01PlatoAçıklamayı oku +

Akarsuların derince yardığı, hafif engebeli düzlüklerdir.

Coğrafya s. 032
KAVRAM 02Tabaka düzlüğü platosuAçıklamayı oku +

Not karasal iklim, bozkır, tahıl ve küçükbaş hayvancılıkla ilişkilendirir.

Coğrafya s. 032
KAVRAM 03Karstik platoAçıklamayı oku +

Kalkerin akarsu aşındırmasıyla oluştuğu yazılır; Teke–Taşeli örneklenir.

Coğrafya s. 032
KAVRAM 04Lav platosuAçıklamayı oku +

Kaynak volkanik oluşumu, yüksekliği ve büyükbaş hayvancılığı vurgular.

Coğrafya s. 033
KAVRAM 05Erzurum–KarsAçıklamayı oku +

Lav platosu haritasında yer alır.

Coğrafya s. 033
KAVRAM 06Aşınım platosuAçıklamayı oku +

Kaynak en alçak plato grubu olarak niteler; Çatalca, Kocaeli, Perşembe örnekleri verir.

Coğrafya s. 033

Karşılaştırma tabloları

Tabaka düzlüğü ve karstik plato · s.32
ÖzellikTabaka düzlüğüKarstik
ÖrnekHaymana, Bozok, Cihanbeyli, ObrukTeke, Taşeli
Kaynakta bitki/ekonomiBozkır; tahıl, küçükbaşTarım sınırlı; kıl keçisi
Oluşum odağıYatay duruşlu tabakalarKalker aşındırması
Coğrafya s. 032
Lav ve aşınım platoları · s.33
TürHaritadaki örneklerKaynak nitelemesi
LavKırşehir, Kapadokya, Ardahan, Erzurum–KarsYüksek; çayır ve büyükbaş hayvancılık
AşınımÇatalca, Kocaeli, PerşembeAlçak; Çatalca–Kocaeli nüfus/ekonomi vurgusu
Coğrafya s. 033
4 açık kaynak kontrolü

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

Kaynak karstik platolarda tarımın gelişememesi/nüfus azlığı gibi bölgesel özellikleri geneller; tüm saha ve güncel ekonomi için kesin kural değildir.

Coğrafya s. 032

cog-kontrol-082 · Açık

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

Volkanik platoların tamamı için en yüksek/yaz yağışlı/çayır genellemesi İç Anadolu örneklerine doğrudan uygulanmayabilir; Erzurum–Kars örneği ile ayrım kontrol edilmeli.

Coğrafya s. 033

cog-kontrol-083 · Açık

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

Kırşehir ve Kapadokya etiketlerinin oluşum grubu, aşınım–lav sınırlarıyla jeoloji kaynağından doğrulanmalı.

Coğrafya s. 033

cog-kontrol-084 · Açık

Coğrafya · Kaynak / güncellik kontrolü

En alçak/en gelişmiş/nüfus fazla nitelemeleri karşılaştırma ölçütü ve zamana bağlıdır.

Coğrafya s. 033

cog-kontrol-085 · Açık

Aktarım takibi · Açık kontroller